Toàn cảnh hội thảo

Tham dự hội thảo có: Th.S Nguyễn Thị Tư - Uỷ viên Ban Thường vụ - Trưởng Ban Kiểm tra Hội Người cao tuổi Việt Nam; NCS. ThS. Nguyễn Hoàng Anh – Phó Viện trưởng, Viện Nghiên cứu Phụ nữ, Học viện Phụ nữ Việt Nam; TS. Trần Thị Hồng - Phó Viện trưởng, Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới.

Đại biểu tham dự

PGS.,TS. Nguyễn Mạnh Thiều - Phó Giám đốc, Chủ tịch công đoàn Học viện; TS. Nguyễn Văn Bình - Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Giám đốc Học viện;
NGND.GS.,TS. Nguyễn Trọng Cơ - nguyên Bí thư Đảng ủy, nguyên Giám đốc Học viện và lãnh đạo các khoa, Ban, các nhà khoa học trong Học viện; các tác giả bài viết đăng kỷ yếu Hội thảo.

NGƯT.PGS.,TS. Trương Thị Thủy - nguyên Phó Bí thư Đảng ủy, nguyên Phó Giám đốc Học viện, Trưởng ban điều hành Chương trình định hướng quốc tế.

Đồng chủ tọa hội thảo

Với sự chủ trì của các chủ tọa: PGS.,TS. Nguyễn Mạnh Thiều - Phó Giám đốc, Chủ tịch công đoàn Học viện; ThS. Nguyễn Thị Tư - Uỷ viên Ban Thường vụ - Trưởng Ban Kiểm tra Hội Người cao tuổi Việt Nam và NGƯT.PGS.,TS. Nguyễn Hồ Phi Hà - Phó Trưởng Ban phụ trách ban Tổ chức cán bộ, Phó Chủ tịch Công đoàn, Hội thảo diễn ra qua 2 phiên, phiên tham luận và phiên thảo luận.

PGS.,TS. Nguyễn Mạnh Thiều - Phó Giám đốc Học viện phát biểu đề dẫn hội thảo

Phát biểu đề dẫn, PGS.,TS. Nguyễn Mạnh Thiều đã nêu khái quát thực trạng già hóa dân số trên thế giới cũng như Việt Nam. Theo đó, già hóa dân số đang trở thành một trong những xu hướng nhân khẩu học có tác động sâu rộng nhất đến kinh tế - xã hội toàn cầu trong thế kỷ XXI. Trên thế giới, thị trường sản phẩm và dịch vụ dành cho người cao tuổi trong kinh tế bạc đã đạt giá trị khoảng 4,2 nghìn tỷ USD và đang tăng trưởng khoảng 7% mỗi năm. Đây không còn là một thị trường ngách, mà đã trở thành một động lực tăng trưởng mới quan trọng của kinh tế toàn cầu. Ở Việt Nam, quá trình già hóa dân số diễn ra nhanh hơn nhiều so với các quốc gia phát triển. Người cao tuổi ở Việt Nam vừa là lực lượng lao động chủ chốt cung cấp dịch vụ chăm sóc trong gia đình và cộng đồng, vừa là người tiêu dùng, doanh nhân và chủ thể kiến tạo hệ sinh thái kinh tế bạc.

PGS.,TS. Nguyễn Mạnh Thiều cũng chỉ rõ mục tiêu, ý nghĩa của Hội thảo: Đảng và Nhà nước ta đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách nhằm chủ động thích ứng với già hóa dân số, phát huy vai trò của người cao tuổi và phát triển kinh tế bạc. Tuy nhiên, vai trò của nữ giới trong phát triển kinh tế bạc vẫn chưa được nhận diện đầy đủ và chưa có nhiều nghiên cứu hệ thống, toàn diện. Những vấn đề về bình đẳng giới, lao động chăm sóc không được trả công, khoảng cách về kỹ năng số, tài chính toàn diện, khởi nghiệp và sự tham gia của phụ nữ cao tuổi vào nền kinh tế bạc vẫn còn nhiều khoảng trống cả về lý luận và thực tiễn. Hội thảo được tổ chức nhằm làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn về vai trò của nữ giới trong phát triển kinh tế bạc; phân tích thực trạng tham gia của nữ giới vào các lĩnh vực của kinh tế bạc; nhận diện cơ hội, thách thức và rào cản đối với nữ giới, đặc biệt là phụ nữ cao tuổi, phụ nữ dân tộc thiểu số và phụ nữ nông thôn; đề xuất các chính sách, giải pháp đồng bộ nhằm phát huy hiệu quả nguồn lực nữ giới, thúc đẩy bình đẳng giới và phát triển bền vững kinh tế bạc ở Việt Nam.

TS.Phùng Thị Quỳnh Trang, Trưởng bộ môn Nghiên cứu khoa học, Học viện Phụ nữ Việt Nam trình bày tham luận

Tại phiên tham luận, bài tham luận “Nữ chủ hộ kinh doanh đồng bằng sông Cửu Long trong kinh tế bạc” của NCS. Nguyễn Hoàng Anh - Phó Viện trưởng và TS.Phùng Thị Quỳnh Trang, Trưởng bộ môn Nghiên cứu khoa học, Học viện Phụ nữ Việt Nam được trình bày đã khẳng định vị trí kinh tế quan trọng của nữ chủ hộ trong kinh tế bạc: cung ứng hàng hóa, dịch vụ phù hợp với thị trường đang già hóa; tạo và duy trì việc làm cho phụ nữ trung niên, lớn tuổi tiếp tục hoạt động kinh tế khi bước vào các giai đoạn sau của vòng đời.

PGS.TS. Phan Thị Thoa, Phó Trưởng bộ môn Lịch sử Đảng, khoa Lý luận chính trị, Học viện Tài chính trình bày tham luận

Trong tham luận “Giá trị liên thế hệ của phụ nữ cao tuổi - một nguồn lực đặc thù của kinh tế bạc ở Việt Nam”, PGS.TS. Phan Thị Thoa, Phó Trưởng bộ môn Lịch sử Đảng, khoa Lý luận chính trị, Học viện Tài chính đã chỉ rõ: phụ nữ cao tuổi không chỉ là đối tượng thụ hưởng mà còn là chủ thể đóng góp, sáng tạo và trao truyền những giá trị giữa các thế hệ, tạo nên nguồn lực đầu vào sản xuất. Đây là nguồn lực đặc thù cần được nhận diện và phát huy trong quá trình phát triển kinh tế bạc ở Việt Nam. Mặt khác, cần phát huy vai trò của họ về kinh nghiệm sống, giá trị văn hóa và vốn xã hội là những nguồn lực quan trọng của phụ nữ cao tuổi. Việc phát huy hiệu quả những nguồn lực này góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa, củng cố mối quan hệ gia đình, tăng cường gắn kết cộng đồng và tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của kinh tế bạc. PGS.TS Phan Thị Thoa cùng kiến nghị: cần xây dựng các cơ chế tạo điều kiện cho phụ nữ cao tuổi tiếp tục tham gia hoạt động xã hội, chia sẻ kinh nghiệm, truyền dạy kỹ năng và đóng góp vào các sáng kiến phát triển cộng đồng; Cần có liên thế hệ để phát huy thế mạnh của phụ nữ vao tuổi và khắc phục những mặt hạn chế về công nghệ.

TS. Lâm Thị Thanh Huyền - khoa Tài chính doanh nghiệp trình bày tham luận

Với tham luận “Tái định vị vai trò nữ giới trong kinh tế bạc - Kinh nghiệm quốc tế và hàm ý cho Việt Nam” nhóm tác giả TS. Lâm Thị Thanh Huyền và ThS. Đặng Hoàng Linh, Khoa Tài chính doanh nghiệp, Học viện Tài chính đã tổng hợp kinh nghiệm quốc tế về vai trò của nữ giới trong kinh tế bạc; rút ra những hàm ý chính sách cho Việt Nam nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng và nâng cao vị thế, sự đóng góp của phụ nữ trong phát triển kinh tế bạc theo hướng bền vững.

TS. Trần Thị Hồng - Phó Viện trưởng, Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới trình bày bài tham luận

TS. Trần Thị Hồng - Phó Viện trưởng, Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới trình bày bài tham luận “Vai trò của nữ giới trong kinh tế chăm sóc thông qua cơ chế định giá công việc chăm sóc và các giải pháp chuyển hóa thành động lực tăng trưởng kinh tế”. Tham luận đã làm rõ việc nhận diện và đánh giá đầy đủ giá trị của công việc chăm sóc, đặc biệt là những đóng góp của phụ nữ; từ đó đề xuất các cơ chế, chính sách nhằm chuyển hóa giá trị của hoạt động chăm sóc thành nguồn lực và động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

TS. Nguyễn Thị Nhung, khoa Quản trị kinh doanh, Học viện Tài chính trình bày tham luận

TS. Nguyễn Thị Nhung trình bày tham luận “Năng lực số và khả năng kiến tạo giá trị của nữ giảng viên Học viện Tài chính trong bối cảnh phát triển nền kinh tế bạc tại Việt Nam”. Tác giả đã khẳng định vai trò của năng lực số trong việc nâng cao khả năng kiến tạo giá trị của nữ giảng viên Học viện trong bối cảnh phát triển kinh tế bạc. Theo đó, nữ giảng viên có lợi thế về trình độ chuyên môn, năng lực nghiên cứu, kinh nghiệm giảng dạy và quản lý cùng mạng lưới kết nối học thuật được tích lũy qua quá trình công tác. Tiềm năng đóng góp của nguồn lực trí tuệ nữ giới của nữ giảng viên Học viện Tài chính đối với sự phát triển kinh tế bạc ở Việt Nam là rất lớn.

Tại phiên thảo luận, đại biểu đã trao đổi, làm rõ thêm mối liên hệ giữa phát triển kinh tế bạc và vai trò của phụ nữ cao tuổi.

PGS.,TS. Hà Minh Sơn, Trưởng khoa Ngân hàng - Bảo hiểm phát biểu

PGS.,TS. Hà Minh Sơn chia sẻ những trăn trở về những giá trị to lớn về kinh nghiệm, tri thức bản địa của người cao tuổi, nhất là phụ nữ ở vùng cao. Tuy nhiên, trong tham gia kinh tế bạc, họ gặp nhiều khó khăn do điều kiện gia đình, môi trường xã hội chưa có nhiều thuận lợi để phát huy vai trò của mình. Họ đối mặt với vấn đề sức khỏe, kinh tế khó khăn, điều kiện tiếp cận với chuyển đổi số… PGS.,TS. Hà Minh Sơn cũng kiến nghị, cần có những chính sách cụ thể dành cho nữ cao tuổi nói riêng tại khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa để phát huy vai trò của họ.

NGƯT.PGS.,TS. Trương Thị Thủy - nguyên Phó Bí thư Đảng ủy, nguyên Phó Giám đốc Học viện, Trưởng ban điều hành Chương trình định hướng quốc tế phát biểu

NGƯT.PGS.,TS. Trương Thị Thủy nhấn mạnh những điểm mạnh, điểm yếu của phụ nữ tuổi “bạc” và cho rằng, ngay trong nhận thức, xã hội cần hỗ trợ, đặt niềm tin vào khả năng làm kinh tế của nhóm này. NGƯT.PGS.,TS. Trương Thị Thủy cho rằng, cần xây dựng hệ sinh thái cho sự phát triển kinh tế bạc.

TS. Trần Thị Lan - Phó Trưởng bộ môn Nghiệp vụ ngân hàng, Học viện Tài chính phát biểu

TS. Trần Thị Lan, Học viện Tài chính chia sẻ những khó khăn của các nghệ nhân lớn tuổi tại Hà Nội trong tiếp cận chuyển đổi số để tham gia làm kinh tế, phát huy lợi thế của mình.

ThS. Nguyễn Thị Tư, Uỷ viên Ban Thường vụ - Trưởng Ban Kiểm tra Hội Người cao tuổi Việt Nam phát biểu tại hội thảo

Theo ThS. Nguyễn Thị Tư, hội thảo đã đánh giá vai trò, tầm quan trọng của kinh tế bạc và khẳng định những khuyến nghị tại hội thảo là cơ sở để đề xuất để các nhà hoạch định chính sách hoàn thiện thể chế, pháp luật, nhằm phát huy vai trò của phụ nữ trong phát triển kinh tế bạc. Hội người cao tuổi đã có nhiều hoạt động động viên và tạo điều kiện để người cao tuổi, nhất là nữ cao tuổi phát huy vai trò của mình trong tham gia kinh tế bạc.

Phát biểu tổng kết hội thảo, PGS.,TS. Nguyễn Mạnh Thiều - Phó Giám đốc đã đánh giá cao những tham luận và các ý kiến đóng góp tại Hội thảo cũng như những bài báo được chọn đăng trong kỷ yếu. Hội thảo đã thống nhất cao những vấn đề chung: kinh tế bạc không còn là một thị trường ngách mà đã trở thành một động lực tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để phát huy hiệu quả nguồn lực nữ giới giải quyết sự bất đối xứng giữa giá trị mà phụ nữ tạo ra so với giá trị họ thực nhận; khoảng cách về kỹ năng số, tài chính toàn diện và tiếp cận nguồn lực.

PGS.,TS. Nguyễn Mạnh Thiều nhấn mạnh “Những khuyến nghị từ Hội thảo hôm nay chính là tiền đề quan trọng để các nhà hoạch định chính sách tiếp tục hoàn thiện thể chế, pháp luật, đồng thời là nguồn cảm hứng để chúng ta tiếp tục nghiên cứu, đổi mới sáng tạo. Việc biến những thách thức của già hóa dân số thành cơ hội phát triển bền vững, công bằng và nhân văn chính là sứ mệnh mà chúng ta đang cùng nhau gánh vác”.

Một số hình ảnh khác

Các chủ tọa điều hành hội thảo

Đại biểu đống góp ý kiến tại hội thảo

Đại biểu chụp ảnh lưu niệm